Khi cân nhắc mua xe điện, nhiều người chỉ nhìn vào giá niêm yết ban đầu mà bỏ qua một yếu tố quan trọng không kém: chi phí vận hành trong suốt thời gian sử dụng. Đây mới chính là nơi xe điện VinFast thể hiện ưu thế rõ rệt so với xe chạy xăng truyền thống. Một chiếc xe có thể đắt hơn lúc mua nhưng lại rẻ hơn rất nhiều khi tính tổng chi phí sở hữu qua nhiều năm.
Chênh lệch lớn giữa tiền điện và tiền xăng
Khoản tiết kiệm dễ nhận thấy nhất chính là chi phí năng lượng. Để di chuyển cùng một quãng đường, lượng điện mà xe điện tiêu thụ có chi phí thấp hơn đáng kể so với lượng xăng mà xe truyền thống cần đến. Nếu bạn sạc tại nhà vào giờ thấp điểm, mức chênh lệch còn lớn hơn nữa.
Hãy hình dung một người chạy xe đi làm hằng ngày với quãng đường vài chục cây số. Với xe xăng, mỗi tháng họ phải chi một khoản tiền đáng kể cho nhiên liệu. Khi chuyển sang xe điện, khoản chi này giảm xuống chỉ còn một phần nhỏ. Nhân số tiền tiết kiệm đó với mười hai tháng rồi với nhiều năm sử dụng, con số tích lũy trở nên rất ấn tượng và đủ để bù đắp phần chênh lệch giá mua ban đầu.
Cấu tạo đơn giản nên ít hỏng vặt
Động cơ điện có cấu tạo đơn giản hơn nhiều so với động cơ đốt trong. Một động cơ xăng có hàng trăm chi tiết chuyển động phức tạp như piston, trục cam, hệ thống phun nhiên liệu, bộ ly hợp và hộp số nhiều cấp. Tất cả những bộ phận này đều có thể mài mòn, hư hỏng và cần thay thế theo thời gian.
Ngược lại, động cơ điện có rất ít chi tiết chuyển động. Điều này đồng nghĩa với việc ít điểm có thể hỏng hóc hơn, ít rủi ro phát sinh chi phí sửa chữa đột xuất hơn. Nhiều chủ xe điện chia sẻ rằng sau thời gian dài sử dụng, họ gần như không phải đụng đến những hạng mục sửa chữa tốn kém vốn rất quen thuộc với xe xăng.
Bảo dưỡng định kỳ nhẹ nhàng hơn
Xe xăng đòi hỏi nhiều hạng mục bảo dưỡng định kỳ tốn kém. Bạn phải thay dầu động cơ thường xuyên, thay lọc dầu, lọc gió, lọc nhiên liệu, bugi, dây curoa và nhiều vật tư tiêu hao khác. Mỗi lần ghé xưởng là một lần phát sinh chi phí cả về tiền vật tư lẫn công thợ.
Xe điện loại bỏ phần lớn những hạng mục này. Không có dầu động cơ để thay, không có bugi hay lọc nhiên liệu để bận tâm. Lịch bảo dưỡng của xe điện chủ yếu xoay quanh việc kiểm tra hệ thống phanh, lốp, dung dịch làm mát và phần mềm. Nhờ vậy, chi phí bảo dưỡng định kỳ giảm rõ rệt và thời gian bạn phải dành cho việc chăm sóc xe cũng ít hơn.
- Không phải thay dầu nhớt và lọc dầu theo chu kỳ.
- Không cần thay bugi, lọc gió động cơ hay lọc nhiên liệu.
- Phanh ít mòn hơn nhờ cơ chế phanh tái sinh hỗ trợ giảm tốc.
- Ít hạng mục kiểm tra phát sinh ngoài lịch trình.
Phanh tái sinh giúp lốp và phanh bền hơn
Một điểm thú vị mà ít người để ý là hệ thống phanh tái sinh trên xe điện. Khi bạn nhả chân ga, xe tự động giảm tốc và chuyển động năng thành điện để nạp lại cho pin. Cơ chế này khiến má phanh ít phải hoạt động hơn trong điều kiện lái thông thường, nhờ đó má phanh và đĩa phanh có tuổi thọ cao hơn hẳn so với xe xăng. Đây là một khoản tiết kiệm gián tiếp nhưng đáng kể qua thời gian.
Những chi phí cần cân nhắc
Để có cái nhìn cân bằng và trung thực, cũng cần nói đến một số chi phí đặc thù của xe điện. Bộ pin là thành phần đắt giá nhất, tuy nhiên pin hiện đại được thiết kế để bền bỉ qua nhiều năm và thường đi kèm chế độ bảo hành dài hạn. Nếu bạn chọn hình thức thuê pin, chi phí này được trải đều hằng tháng và đã bao gồm cam kết về tình trạng pin.
Việc lắp đặt bộ sạc tại nhà cũng là một khoản đầu tư ban đầu. Nhưng nếu tính trên cả vòng đời sử dụng, khoản này nhanh chóng được hoàn vốn nhờ chi phí sạc rẻ tại nhà so với việc đổ xăng liên tục.
Nhìn vào tổng chi phí sở hữu
Cách đánh giá đúng đắn nhất khi mua xe không phải là so sánh giá niêm yết, mà là tính tổng chi phí sở hữu trong nhiều năm. Con số này bao gồm giá mua, chi phí năng lượng, chi phí bảo dưỡng, sửa chữa và giá trị bán lại. Khi cộng tất cả lại, xe điện VinFast thường cho thấy lợi thế rõ rệt nhờ chi phí vận hành thấp.
Đối với những người chạy xe nhiều, chẳng hạn tài xế dịch vụ hay người đi làm quãng đường dài hằng ngày, lợi ích này càng rõ ràng. Càng lăn bánh nhiều, khoản tiết kiệm tích lũy càng lớn. Đây chính là lý do nhiều người sau khi chuyển sang xe điện đều khẳng định họ không muốn quay lại xe xăng. Bài toán kinh tế, khi được nhìn nhận một cách toàn diện, nghiêng hẳn về phía xe điện.